Електронски отпад: апаратите не се обичен отпад

Во оваа група спаѓа сѐ што работи на струја или батерии: големи апарати како фрижидери и машини, мали апарати како фенови и пегли, телевизори, компјутери, телефони, светилки, алати и играчки со батерии. Законот за управување со електрична и електронска опрема и отпадна електрична и електронска опрема ја уредува обврската производителите и увозниците да обезбедат нивно собирање и третман.

Министерството за животна средина и просторно планирање води информации за системот и за овластените постапувачи.

Извор: moepp.gov.mk · slvesnik.com.mk

• фрижидерите и климите содржат ладилни средства што не смеат да се испуштат во воздухот
• батериите содржат метали што ја загадуваат почвата и водата
• некои постари светилки содржат жива
• металите и пластиката можат да се искористат повторно само ако се одвоено собрани
• фрлањето покрај контејнер или на дива депонија може да донесе казна

Продавниците што продаваат електрични уреди во многу случаи прифаќаат стар уред при купување нов од ист вид. Постојат и овластени собирачи и системи што организираат собирни пунктови или акции во општините. Малите апарати и батериите често може да се остават во посебни кутии во поголемите продавници.

Кога купувате нов фрижидер или машина со достава, прашајте дали доставувачот може да го однесе стариот уред. Тоа често е најлесниот пат.

Телефоните, компјутерите и надворешните дискови содржат лични податоци. Пред предавањето направете резервна копија, а потоа избришете ги податоците или вратете го уредот на фабрички поставки. Ако уредот не работи, дискот може да се извади и посебно да се уништи. Тоа е ваша одговорност, не на собирачот.

Кога фирма за празнење го чисти станот, прашајте ја како постапува со апаратите. Сериозната фирма ги одвојува и ги предава на овластен собирач. Ако понудата не спомнува апарати, а ги има многу, побарајте тоа да се запише.

При замена на кујната обично се менуваат и апаратите: шпорет, аспиратор, фрижидер, машина за садови. Договорете со фирмата што ја монтира кујната или со продавницата дали ги однесуваат старите апарати. Електричните приклучоци на новите апарати треба да ги провери електричар, особено кај шпорет и рерна.

Ако апаратот уште работи, размислете дали може да се подари или продаде. Постар, но исправен фрижидер може да послужи во викендица или кај некој на кого му треба. Така апаратот се користи подолго, а вие немате трошок за одвоз.

Постар пар се сели од куќа во Тетово во помал стан. Имаат два фрижидери, замрзнувач, стара машина за перење и кутија со кабли и батерии. Исправниот замрзнувач го подаруваат на соседот, машината ја предаваат во продавницата при купување нова, а малите апарати и батериите ги носат во собирните кутии. Фирмата за селидба го носи само тоа што навистина оди во новиот стан.

Батериите и штедливите сијалици се собираат посебно. Не ги фрлајте во кантата за отпадоци во кујната. Соберете ги во кутија и однесете ги во продавница или на собирно место кога ќе се соберат повеќе. Оштетени батерии од телефони или алати треба да се чуваат настрана од запаливи материјали.

Изнесувањето на фрижидер или машина за перење од стан на кат без лифт бара двајца луѓе и внимание. Фрижидерот треба да се носи исправен, за да не се оштети ладилниот систем, особено ако ќе се користи понатаму. Кога ја ангажирате фирмата за селидба или празнење, наведете колку големи апарати има и на кој кат, за понудата да го вклучи и тоа.

Старите клима уреди, бојлери и котли се демонтираат од стручно лице. Климата содржи ладилно средство што треба да се извлече со соодветна опрема, а бојлерот и котелот се поврзани со вода и струја. Кога ги менувате, договорете со фирмата што го монтира новиот уред и отстранувањето на стариот.

Ако ви треба фирма за празнење или селидба, опишете ги просторот и апаратите во формуларот на соодветната страница. Барањето го добива точно една фирма од вашиот крај, која го презема и му плаќа на Offrano. За вас е бесплатно, а однапред ги добивате нејзиното име, адреса и телефон. Проверуваме дека фирмата постои, не и квалитетот на работата.