Czyste Powietrze krok po kroku: od audytu do rozliczenia

Program jest skierowany do właścicieli i współwłaścicieli jednorodzinnych budynków mieszkalnych oraz wydzielonych lokali w takich budynkach. Wysokość wsparcia zależy od poziomu dofinansowania, który wynika z dochodu wnioskodawcy: poziom podstawowy obejmuje do 40% kosztów kwalifikowanych, podwyższony do 70%, a najwyższy nawet całość kosztów kwalifikowanych. Szczegółowe progi dochodowe i warunki opisują dokumenty programowe publikowane przez NFOŚiGW i wojewódzkie fundusze.

Wnioski rozpatrują wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. W wielu gminach działają punkty konsultacyjne, a w części kraju także operatorzy, którzy pomagają przygotować wniosek.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl

W obecnej wersji programu obowiązkowe są audyt energetyczny wraz z dokumentem podsumowującym audyt oraz świadectwo charakterystyki energetycznej. Audyt pokazuje, ile energii dom zużywa, gdzie ją traci i które prace przyniosą największy efekt. To on wyznacza zakres przedsięwzięcia, które potem można dofinansować.

Na audyt i świadectwo można otrzymać dotację z programu – według NFOŚiGW łącznie do 1 600 zł. Audyt powinien być poprzedzony wizytą w domu. Dokument przygotowany zdalnie, bez oględzin budynku, to sygnał ostrzegawczy.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl

Program obejmuje m.in. wymianę źródła ciepła, w tym pompy ciepła, instalację centralnego ogrzewania i ciepłej wody, ocieplenie przegród, wymianę okien i drzwi oraz wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła. Kolejność ma znaczenie: jeśli najpierw zostanie zamontowana pompa ciepła, a dopiero potem ocieplenie, urządzenie może okazać się przewymiarowane. Dlatego program i jego poradniki przypominają o zasadzie „najpierw ograniczyć straty, potem dobrać źródło”.

Maksymalne kwoty dotacji zależą od rodzaju przedsięwzięcia i zapotrzebowania budynku na energię. NFOŚiGW podaje przykładowo, że w najwyższym poziomie dla domu o dużym zapotrzebowaniu z gruntową pompą ciepła i termomodernizacją dotacja może wynieść do 170 100 zł.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl

Pompy ciepła i część innych urządzeń oraz materiałów kwalifikują się do dotacji tylko wtedy, gdy są wpisane na listę zielonych urządzeń i materiałów, czyli listę ZUM. Liczy się stan listy w dniu wystawienia faktury. Przed podpisaniem umowy z wykonawcą warto więc poprosić o dokładny model urządzenia i sprawdzić go na liście samodzielnie.

To prosta czynność, która chroni przed sytuacją, w której dom ma już nową pompę ciepła, ale część kosztów nie może zostać rozliczona.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl

Wykonawcę wybiera beneficjent. To on odpowiada za jakość prac, a ceny powinny być rynkowe. NFOŚiGW przypomina, że beneficjent ma obowiązek kontrolować wydatki, analizować faktury i domagać się uzasadnienia kosztów, a w razie podejrzenia nieprawidłowości sprawę można zgłosić odpowiednim organom.

W praktyce warto poprosić o co najmniej dwie niezależne wyceny, porównać je pozycja po pozycji i zapisać w umowie zakres, termin, model urządzeń oraz sposób odbioru prac. Oferta, w której wykonawca obiecuje „wszystko za darmo”, a jednocześnie naciska na szybkie podpisanie pełnomocnictw, powinna wzbudzić czujność.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl

• zamówienie prac przed zapoznaniem się z aktualnymi dokumentami programu
• audyt bez wizyty w domu lub przygotowany przez firmę sprzedającą urządzenie
• urządzenie spoza listy ZUM w dniu wystawienia faktury
• brak zapisanego w umowie zakresu i modelu urządzeń
• niekompletne faktury i protokoły odbioru
• pompa ciepła dobrana bez uwzględnienia planowanego ocieplenia

Po montażu nowego źródła ciepła właściciel budynku składa w gminie deklarację o źródle ciepła do centralnej ewidencji emisyjności budynków. Termin wynosi 14 dni od pierwszego uruchomienia. Deklarację można złożyć elektronicznie albo na papierze.

Dotację można łączyć z ulgą termomodernizacyjną w podatku PIT, ale odliczyć można tylko tę część wydatków, która nie została sfinansowana z dotacji.

Źródło: isap.sejm.gov.pl · czystepowietrze.gov.pl

Program przewiduje kontrole przedsięwzięć, także po wypłacie dotacji. Kontrolujący sprawdzają, czy zamontowane urządzenia i wykonane prace odpowiadają wnioskowi i fakturom oraz czy spełniono pozostałe warunki programu, na przykład dotyczące starego źródła ciepła. Dlatego warto przechowywać dokumentację: audyt, umowy, faktury, protokoły odbioru, karty techniczne urządzeń i zdjęcia z etapów prac.

Zdjęcia przed rozpoczęciem prac i w ich trakcie, na przykład grubości izolacji przed zakryciem jej tynkiem, są cennym dowodem, gdy po latach pojawi się pytanie o zakres robót.

NFOŚiGW publikuje osobny poradnik dla osób poszkodowanych przez nieuczciwych wykonawców. Najczęstsze sygnały ostrzegawcze to akwizytor, który przychodzi bez zaproszenia i proponuje „załatwienie wszystkiego”, prośba o pełnomocnictwo do odbioru dotacji na konto firmy, ceny znacznie powyżej rynkowych oraz presja czasu. Od umowy zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa konsument może co do zasady odstąpić bez podawania przyczyny w ciągu 14 dni – warto znać to prawo, zanim podpisze się dokumenty w kuchni przy stole.

Źródło: czystepowietrze.gov.pl · isap.sejm.gov.pl

Offrano nie prowadzi naboru wniosków i nie jest operatorem programu. Można przez nas wysłać zapytanie o pompę ciepła, ocieplenie lub wymianę okien – otrzymuje je dokładnie jedna firma z regionu, która płaci za kontakt. Dla Pani/Pana zapytanie jest bezpłatne. Warto od razu zaznaczyć w zapytaniu, że planowane jest skorzystanie z programu, aby firma przygotowała ofertę zgodną z jego wymaganiami.